• مشاهده محتوای ویکی
        نمایش محتوا
        نمایش تاریخچه
        بیمارستان امام رضا (شاه رضا)

        منشی، عتیق علی بن ملک اسمعیل نصیری طوسی، در سنه 931 هجری قمری موقوفاتی به عنوان مصارف مرضای غریب معین می نماید. یلداش بیک نیز منظور عتیق را تعقیب و در سال 1158 قسمتی از عواید سرای ازبک ها (میر معین) را بدین نیت اختصاص می دهد.

        در سال 1160 عادلشاه معروف به علی شاه، موقوفاتی را که اکثرش اکنون در تصرف آستان قدس نیست برای این مقصود معین نمود و محلی را که اکنون معروف به کاروان سرای ناصری است برای این منظور تخصیص داد. در سال 1288 مرحوم ظهیرالدوله، شادکن را برای همین مصرف وقف نمود. در سال 1277 مرحوم مشیرالدوله دارالشفای سابق را که در جنب مسجد جامع بوده متروک داشته، در خیابان علیا متصل به باغ وقفی سرکار فیض آثار مریض خانه ای بنا نمود که جای مردان از زنان جدا شد. این بنا در حیات مشیرالدوله تمام نشد. به موجب وصیت او فرزندش از مال خاصه آن مرحوم بنای مزبور را به انجام رسانید.

        به طوری که از کتیبه سردر دارالشفا، که تاریخ آن 1280 است، مستفاد می شود میرزا محمد خان سرتیپ فرزند مرحوم میرزا جعفرخان مشیرالدوله کتبا از حاج شیخ محمد رحیم تقاضا می نماید که اتمام این کار به دستیابی آن شریعتمدار شود.

        در سال های 1299-1298 مرحوم میرزا سعیدخان وزیر امور خارجه تعمیری در این محل نمود و ایون های اطراف را اطاق کرد. در سال 1313-1312 قمری میرزا محمدخان صدر الممالک قسمت زنانه را بنا نمود. چند سال بعد رکن الدوله و موتمن السلطنه و نصره الملک، باغ سالار را اتیاع و به دار الشفا تقدیم نمودند. در سنه ی 1318 مرحوم معین الحرم شش باب دکان در خیابان علیا را وقف این کار نمود.

        از سال 1307 شمسی بنای معظمی برای مریض خانه حسب الامر اعلی حضرت در بهترین اراضی و نقاط خارج شهر ساخته شده، که گنجایش سیصد تخت خواب برای پرستاری مریض دارد. بنای مزبور عبارت است از 18 دستگاه عمارت به شرح زیر:

        عمارت مخصوص مبتلایان امراض داخلی، امراض جراحی، اطاق عمل، قسمت کحالی، قسمت انفرادی و خصوصی، قسمت مبتلایان به امراض مسریه، قسمت مخصوص ریون ایکس (اشعه کهربائی)، زایشگاه، رخت شوی خانه، آشپزخانه، دواخانه، لابراتوار، قسمت مخصوص طبیب مقیم، مدرسه و مسجد و (؟) که سمت 18000 متر مربع زمین در زیر بناست و بزرگترین عمارت مزبور دارای 218 متر طول است. تمام عمارات دارای حرارت مرکزی و آب گرم و چراغ برق خواهد بود ( اطاق عمل دارای چراغ بی سایه سیاتیک است) ازاره تمام اطاق ها از کاشی سفید و فرش آن از آجر سنتی اعلی است. اسلوب عمارت به سبک شرقی و مزین به کاشی های منقش و گچبری های ظریف، لیک دارای مزایای تکنیکی اروپائی است. 1

        با کوشش محمد ولی خان اسدی، بنای ساختمان بیمارستان جدید مشهد موسوم به بیمارستان شاهرضا ( امام رضای کنونی) در سال 1307 در زمین های مزرعه الندشت از موقوفات آستان قدس رضوی شروع شد. اجرای بنای این بیمارستان بر عهده مهندس طاهرزاده بهزاد و با نظارت علی مؤتمن حسابدار آستان قدس بود. این بنا در سال 1313 به پایان رسید و با حضور رضاشاه افتتاح گردید و به بهره‌برداری رسید .2

         در سال ۱۳۵۴ بر اساس یک توافق نامه آستان قدس اقدام به تهیه مقاوله نامه واگذاری ۹۰ ساله ای نمود که طبق آن قرار داد بیمارستان به دانشگاه فردوسی مشهد واگذار گردید. از آن تاریخ به بعد بیمارستان به یک مرکز آموزشی درمانی تحت نظارت دانشگاه فعالیت می نمود. طبق آمارهای موجود تعداد کل تخت های بیمارستان در آن سال ها به ۳۶۳ تخت افزایش یافته بود.

        در اوج شکل گیری انقلاب شکوهمند اسلامی در سال های ۱۳۵۷ و ۱۳۵۶ به زعامت ولایت فقیه و فرزانه انقلاب حضرت امام خمینی (ره) این بیمارستان نیز در ردیف یکی از پایگاه ها و مراکز مبارزه با رژیم ستم شاهی قرار گرفت. بطوری که در سال ۱۳۵۷ بسیاری از علما و روحانیون مبارز خراسان از جمله رهبر عظیم الشان انقلاب حضرت آبت الله خامنه ای نیز در جمع علما متحصن در مجتمع آموزشی حضور داشتند و به هدایت و رهبری امت بپا خواسته خراسان و جامعه دانشگاهی می پرداختند. با پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی در سال ۱۳۵۷ نام شاه رضا از عنوان این بیمارستان حذف گردید و نام مقدس و منور امام رضا (ع) مزین شد. 3

        رسته :بیمارستان امام رضا (شاه رضا)
        منابع :

        1. کتاب مشهد در آغاز قرن 14 خورشیدی ، محمدتقی مدرس رضوی، علی اکبر فیاض، علی موید، تصحیح مهدی سیدی، مرکز پژوهش های شورای اسلامی شهرمشهد، 1388: ص (163-164)

        2. کتاب تاریخ معاصر مشهد ج 1/ یوسف متولی حقیقی- شورای اسلامی شهر مشهد، مرکز پژوهش ها،سال 1392:ص (265-266)

        3.دانشنامه مشهدالرضا

        امام رضا (ع)بیمارستانانقلابحضرت آبت الله خامنه ایرهبر عظیم الشانامام خمینی (ره)آستان قدسدانشگاه فردوسیرضاشاهمهندس طاهرزاده بهزادالندشتمیرزا سعیدخانوزیر امور خارجهصدر الممالکمیرزا محمدخاننصره الملکباغ سالارمعین الحرمموتمن السلطنهمشیرالدو
        ایجاد کننده :هانیه مشتاق
        Qr code
        امتیاز :7
        تعداد بازدید :119
        ارزیابی
        امتیاز کسب شده در ارزیابی:
        ارزیابی این مورد: