• نمایش محتوا
        نمایش تاریخچه
        حسین آباد گوشه

        موقعیت سیاسی


        روستای حسین آباد گوشه (Hoseynabad-eGusheh) از توابع دهستان میان ولایت بخش مرکزی شهرستان مشهد می باشد.

        وجه تسمیه


        حسین آباد گوشه، یکی از 28 روستای حریم کلان شهر مشهد است، که با واژه « آباد » ترکیب یافته و جزء نامجا یهایی است که شناسه خویش را از «آب» و «آباد» و «آبادی» می گیرد، یعنی نزدیک ترین واژه به هویت واقعی یک آبادی.
        379 روستای ایران به نام «حسین آباد» (مطلق یا با پسوند و پیشوند) وجود دارد و 20 روستا و نیز از واژه «گوشه» در جاینام خود بهره جسته اند، از جمله ده گوشه، قزل گوشه، کنار گوشه و مانند آن.
        حسین آباد گوشه، نامی منحصر به فرد در جغرافیای سیاسی ایران است، که از سه بخش ترکیب یافته است:
        1. حسین (Hoseyn): نام خاص عربی، مصغر حسن، به معنی خوبک، نیکوک، خوب، نیکو، صاحب جمال.(منبع 1)
        2. آباد (abad)، که در زبان پهلوی apatan (واژه مرکبa + pata )، به معنی معمور و در مقابل ویران است.(منبع 2) دکتر بهرام فره وشی آباد را در زبان پهلوی آپات (apat) و ترکیبی از a-pat، به معنی آباد، مزروع و آبادان را آپاتان (apatan) و ترکیبی از a-pat-an به معنای آبادان و آبادی را آپاتیه apatih و مرکب از a-pat-ih ، به معنی آبادی، آبادانی، ترقی، برکت، خوشبختی دانسته است. (فرهنگ زبان پهلوی ،36). هر چند کلمه آبادی در زبان فارسی دارای معانی دیگری چون درود، ثناء، خانه کعبه، نام پیغمبر ایرانی، خوش و خوب و نیک نیز می باشد. (منبع 3).
        آباد (abad)، به جایی گفته می شود که در آن جا آب و گیاه و ساختمان باشد و مردمان سکونت کنند، معمور، مقابل ویران. جزء پین در اسامی امکنه، نظیر ابراهیم آباد، جعفر آباد، علی آباد. <فارسی میانه: apat (آباد)> ایرانی باستان: - a - pata (محافظت شده، پاییده شده). (منبع 8)
        از ریشه - (pa (y (پایدن، مراقبت کردن).
        پارتی (اشکانی): abad bd (آباد) (منبع 9)
        سغدی:” ‘‘pt (آباد)، -py ‘’(توجه کردن، پاییدن) (a-paya->) “pat ،(Gharib SD 192,203) (احسنت، آباد!)10 Ir .Mac Kenzie Ac) 74/۱۹۷۶مقایسه کنید با فارسی: آباد، آفرین (منبع 4).
        خوارزمی: (bdn آبادان) (فارسی) FKhwD6) Henning)
        کردی: ava (آباد)) Kurdica82 Asatrian - Livshits)
        ارمنی: apat (آباد، معمور) (ایرانی)، | anapat(مخروبه، ویرانی) (فارسی میانه:an+apat بایر، نا آباد) (97.Hubschmann Arm) (منبع 5).
        دیدگاهی نیز وجود دارد که کلمه آباد از فارسی میانه آپات pat-A مأخوذ است که این کلمه نیز می تواند از ایرانی باستان ap-pa- ta (صورت باستانی) گرفته شده باشد.
        این ترکیب ایران باستان از ۳ جزء تشکیل شده است: a پیشوند تأکید، pa ریشه فعل به معنی نگهداری و مراقبت کردن این جا به معنی آباد و معمور بودن) و ta پسوند صفت مفعولی (و گاهی اوقات صفت فاعلی).
        واژه مرکب a-pa-ta یک صفت است که در این جا جای اسم را گرفته و به معنی جایی می باشد که ایستاده، مستقر، آباد و مکون است. (منبع 6)
        آباد معانی بسیاری دارد، از جمله: مرفه، بساز بسامان، منظم، مرتب، پر رونق، پیشرفته، آراسته، منتسق، توانگر، پر مایه، تمام سلاح، تندرستی توسعه یافته، روا، مجری در پایان نام برخی از آبادی ها، شهرها، قصبات، بخش ها و شهرستان های کشورهای ایران، عراق، هندوستان، افغانستان، ترکیه و آسیای میانه (تاجیکستان، ترکمنستان که پایتخت آن عشق آباد نام دارد، قزاقستان، قرقیزستان، ازیکستان) واژه «آباد» آمده و به معنی آباد کرده و آباد شده است. در ایران، کلمه پارسی به آباد در ۱۱۵۵۲ عارضه جغرافیایی مشاهده می گردد، که از این میان نام ۷۷۲۹ روستا و ۱۴۰ شهر، با واژه « آباد» ترکیب یافته است.
        3. گوشه (Gusheh): به معنای زاویه، کج، خلوت، سو، کران، کرانه، کنار، طعن، کنایه، اشاره، ایما، تعریض، بسته، جانب، مقابل میان و وسط، کنج، کلید، دسته. بی شک، بنیانگزار و مؤسس و یا ارباب این آبادی، شخصی به نام «حسین» (با پسوند احتمالی خان) بوده است، که در دوران پهلوی در این مکان دارای ارج و قرب و ثروت و قدرت حاکمیتی بوده است.
        برخی از تاریخنگاران معتقدند تعدد وجود روستاها و شهرهایی با اسامی احمد آباد، محمد آباد، امیر آباد، امین آباد، علی آباد، حسن آباد، حسین آباد، عباس آباد و مانند آن، نشان از وجود علاقه و اشتیاق ساکنان مناطق شیعه نشین به نامگذاری زیستگاه خود به خاندان اهل بیت می باشد چون در شهرستان مشهد 5 روستای همنام «حسین آباد» وجود دارد:

        1. حسین آباد: از توابع دهستان پیوه ژن بخش آباد شهرستان مشهد.

        2. حسین آباد جلدک: از توابع دهستان طرقبه بخش طرقبه شهرستان طرقبه شاندیز (که تا تابستان 1387 بخشی از شهرستان مشهد بوده است).

        3. حسین آباد قرقی: از توابع دهستان تبادکان بخش مرکزی شهرستان مشهد.

        4. حسین آباد گزبند: از توابع دهستان آبروان بخش رضویه شهرستان مشهد.

        5. حسین آباد گوشه: از توابع دهستان میان ولایت بخش مرکزی شهرستان مشهد.


        انتخاب پسوند گوشه، برگرفته از موقعیت مکانی روستا (مانند استفاده واژهای «سر» در سرآسیاب، «پائین» در پائینده، «زیر» در زیرکن و مانند آن) گرفته شده است و بعید از معنای وابسته به یادمان های تصوف (گوشه، زاویه) استفاده شده باشد.
         

        تاریخچه


        روستای حسین آباد گرجی، به عنوان یکی از روستاهایی که در آغاز روزگار پهلوی در منطقه میان ولایت مشهد پدید آمد، به دلیل برخورداری از شرایط مناسب جغرافیایی و آب و هوای معتدل و زمین حاصلخیز توانست به یکی از آبادی های پایدار جمعیتی در حریم کلان شهر مشهد تبدیل شود. با آن که این آبادی در میان دهها دهکده تاریخی شهرستان مشهد، از پیشینه تاریخی برخوردار نیست، اما دوره پیشرفت تدریجی خود را از یک بافت سنتی پیوسته و با استفاده از مصالح و سبک معماری سنتی شمال خراسان آغاز نمود تا به عنوان یک زیستگاه دائمی و تکیه گاه امن ساکنان خویش مبدل گردد.

        موقعیت جغرافیایی


        این آبادی دشتی در موقعیت جغرافیایی 59 درجه و 15 دقیقه و 59 ثانیه طول شرقی و 36 درجه و 33 دقیقه و 28 ثانیه عرض شمالی واقع گردیده و ارتفاع نسبی آن از سطح دریا 1145 متر است. این دهکده در 40 کیلومتری شمال غرب شهر مشهد و یک کیلومتری شمال جاده مشهد به قوچان قرار گرفته است. آب و هوای آن معتدل خشک می باشد(منبع 7)
        قنات حسین آباد گوشه، با طول 10000 متر، 70 میله چاه، عمق مادرچاه 80 متر، دبی 30 لیتر بر ثانیه و 5 هکتار سطح زیر کشت می باشد.

        مساحت


        اهالی آن در 33 واحد مسکونی اقامت دارند.

        جمعیت



        ترکیب سنی


         

         alt= alt=

        نرخ رشد سالیانه


         alt=

        تاهل


         alt= alt=

        سواد


         alt= alt= alt=

        آموزش


         alt= alt=

        اشتغال


         alt= alt= alt=

        بهره برداران حوزه کشاورزی


         alt=

        سازمان اداری


        این آبادی دارای شورای اسلامی روستایی است، اما دهیاری ندارد.

        رسته :حسین اباد گوشه
        منابع :
        1. فرهنگ فارسی معین 1/ 1356
        2. برهان قاطع2/1
        3. فرهنگ زبان پهلوی 36
        4. مجمع الفرس 33
        5. فرهنگ ریشه شناختی زبان فارسی 3/1-4
        6. وجه تسمیه شهر های ایران 18
        7. فرهنگ جغرافیایی آبادی های کشور 120/32
        8. Horn GNE 4, id NPSSpr.50,Nyberg man.phl.eolers MSS 45/1985 23f
        9. Boyce MMPP4,Durkin-Meisterernst DDMMPP 7

         

        ایجاد کننده :اسما پهلوان مقدم
        Qr code
        امتیاز :0
        تعداد بازدید :54
        مطالب مرتبط
        حسین آباد گوشه
        ارزیابی
        ارزیابی این مورد: